Het basisbegrip 'maatschappelijke veiligheid' (MV) is gebaseerd op de overtuiging dat veiligheid pas ontstaat door, enerzijds, een allesomvattende aanpak waarbij veiligheid, leefbaarheid en criminaliteit vanuit diverse elkaar aanvullende invalshoeken worden benaderd, en, anderzijds, door de gezamenlijke werking van alle mogelijke belanghebbenden (de bestuurlijke en gerechtelijke overheden, de bevolking, de veiligheids- en politiediensten, de bedrijven, de organisaties, de instellingen, de media, ...) die in het netwerk van de maatschappelijke veiligheid een rol (kunnen) spelen.

Dergelijk maatschappelijk veiligheidsbeleid, dat gericht is op de noden en behoeften, wordt beschreven in een veiligheidsplan. Het allesomvattende en gezamenlijke karakter van een dergelijk plan maakt dat de invulling ervan ruimer is dan een louter politionele. Onder de verantwoordelijkheid van de bestuurlijke overheid wordt het een plan van het bestuur, dat alle beleidsdomeinen, ook dat van de politie, transversaal doorsnijdt.